Prawo

Prawa konsumenta na targu w Polsce

Zakup na targu w Polsce podlega różnym przepisom w zależności od statusu sprzedawcy. To, czy przysługują ci prawa konsumenta w pełnym zakresie, zależy przede wszystkim od tego, czy kupujesz od przedsiębiorcy, czy od osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej.

Sprzedawca-przedsiębiorca a sprzedawca-rolnik

Zakup od przedsiębiorcy

Jeżeli sprzedawca prowadzi zarejestrowaną działalność gospodarczą (posiada NIP, wystawia paragony), zakup podlega ustawie z dnia 30 maja 2014 r. o prawach konsumenta (Dz.U. 2014 poz. 827 z późn. zm.). Oznacza to:

• Prawo do reklamacji z tytułu rękojmi przez 2 lata od zakupu
• Obowiązek wystawienia dowodu zakupu na żądanie kupującego
• Prawo do informacji o cenie jednostkowej (cena za kg, litr, sztukę)

Zakup od rolnika w ramach sprzedaży bezpośredniej

Rolnik sprzedający własne produkty (warzywa, owoce, jaja, nabiał) w ramach sprzedaży bezpośredniej nie musi prowadzić działalności gospodarczej, jeżeli spełnia warunki określone w przepisach podatkowych. W takim przypadku do zakupu stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego o rękojmi, a nie ustawę o prawach konsumenta. Reklamacja jest możliwa, ale procedura różni się od tej przy zakupie od przedsiębiorcy.

Paragon – czy musisz go dostać?

Sprzedawca-przedsiębiorca ma obowiązek wystawienia paragonu fiskalnego. Na żądanie kupującego musi go wydać. Brak paragonu utrudnia reklamację, choć nie wyklucza jej – możesz powołać się na inne dowody zakupu (np. świadek, potwierdzenie przelewu).

Sprzedawca nieprowadzący działalności (np. rolnik przy własnej sprzedaży bezpośredniej) nie ma obowiązku posiadania kasy fiskalnej, jeżeli spełnia określone warunki zwolnienia. W takim przypadku paragon fiskalny nie jest wystawiany, ale można poprosić o inny pisemny dowód transakcji.

Waga towaru – co zrobić przy podejrzeniu niedoboru

Każdy sprzedawca na targu obowiązany jest używać legalnej wagi – przyrządu pomiarowego z aktualną legalizacją. Wagi legalizowane noszą urzędową cechę legalizacyjną (zielona naklejka z aktualnym rokiem). Możesz poprosić o zważenie towaru na twoich oczach.

Jeśli podejrzewasz, że waga jest nieprawidłowa, możesz:

1. Poprosić o zważenie na innej wadze w pobliżu lub u innego sprzedawcy.
2. Zgłosić sprawę do Inspekcji Handlowej (IH) – właściwej dla terenu, na którym znajduje się targowisko. Inspekcja Handlowa kontroluje legalność wag i prawidłowość pomiaru na targach.

Reklamacja towaru nabytego na targu

Reklamację z tytułu rękojmi przy zakupie od przedsiębiorcy składa się bezpośrednio u sprzedawcy. Warto:

• Zachować dowód zakupu (paragon, zdjęcie stoiska z ceną).
• Dokładnie opisać wadę towaru – kiedy się pojawiła, jak wygląda.
• Złożyć reklamację w rozsądnym terminie od wykrycia wady.
• W przypadku odrzucenia reklamacji zwrócić się do Inspekcji Handlowej lub Miejskiego/Powiatowego Rzecznika Konsumentów.

Przydatne instytucje i numery

Zewnętrzne źródła:

• Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów – przepisy o prawach konsumenta
• Sejm RP – ustawa o prawach konsumenta (Dz.U. 2014 poz. 827)